Według badania „Ukryte bariery – komu rynek najmu w Polsce odmawia? Badanie opinii najemców i właścicieli wynajmujących nieruchomości mieszkalne” zleconego przez SIMPL.RENT Ponad jedna trzecia potencjalnych lokatorów (35,4%) przyznała, że spotkała się z odmową wynajmu mieszkania. Niemal jedna czwarta respondentów (24,4%) doświadczyła wielokrotnych odmów. Szukanie mieszkania z pewnością nie jest łatwe. Co utrudnia ten proces z perspektywy potencjalnego lokatora oraz wynajmującego?

Odmowa — chleb powszedni najemców

Większość najemców nie spotyka się z bezpośrednią odmową, jednak znacząca część tej grupy doświadcza powtarzających się barier w dostępie do mieszkań. Raport pokazuje nam, że najczęstszą przyczyną odmowy wskazywaną przez najemców okazało się posiadanie zwierząt domowych; dotyczy to aż 42,4% osób biorących udział w badaniu. To jasny sygnał, że zwierzęta wciąż stanowią jedną z głównych barier dostępu do mieszkań na rynku najmu. To ważne, ponieważ ponad połowa badanych najemców posiada pupila. Drugą najczęściej wskazywaną przez najemców przyczyną wykluczenia jest posiadanie dzieci. Na tę kwestię wskazało niemal 30% respondentów.

Raport pokazał, że nie bez znaczenia pozostają czynniki ekonomiczne. Niskie dochody stanowią przyczynę odmowy dla prawie 15% badanych. Co ciekawe, status studenta, który może wskazywać na niestabilna sytuację materialną, był zaznaczany jako problemem dla nieco ponad 14% najemców. Wiek jako czynnik wykluczenia wpływa na 11,6% odmów. Mniejszy odsetek dotyczy pochodzenia etnicznego, czyli bycia obcokrajowcem (10,2%), orientacji seksualnej (4,5% z powodu bycia osobą LGBT+), niepełnosprawności (3,7%). Okazuje się, że niewielu wynajmujących ma problem z niestandardowymi formami zatrudnienia. O odmowie najmu z tego powodu wspomniało tylko 4% ankietowanych.

Najczęstsze problemy lokatorów

Z perspektywy lokatorów najczęściej wskazywaną barierą jest wysoki czynsz. Z problemem tym spotkało się aż 76,7% najemców. Na drugim miejscu znalazła się wysoka kaucja, wspominana przez 54,9% respondentów. Raport pokazał, że zdecydowana większość wynajmujących (75,2%) stosuje kaucję, a jej średnia wysokość wynosi równowartość 1,9-miesięcznego czynszu. Na trzecim miejscu, jeśli chodzi o bariery przy najmie, znalazło się posiadanie zwierząt domowych. Z tym utrudnieniem spotkało się 35,2% ankietowanych lokatorów. Niemal 26% z nich mówi też o tym, że stracili szansę na najem z powodu dużego popytu i konkurencji. Problem ten występuje szczególnie w dużych miastach i przed rozpoczęciem roku akademickiego.

Co ciekawe, dla części lokatorów barierą mogą być formalności. Konieczność podpisania umowy najmu okazjonalnego stanowi duży problem dla 18,4% najemców. Taka forma umowy daje właścicielowi poczucie bezpieczeństwa, ale nakłada na lokatora nowe obowiązki, do których należy między innymi posiadanie lokalu zastępczego. Na kolejnych miejscach w rankingu barier znalazły się wymagania dochodowe (15,9%), posiadanie dzieci (13,3%) oraz forma zatrudnienia. Ta ostatnia okazała się problemem dla 7,0% z grupy potencjalnych lokatorów biorących udział w badaniu.