WIBOR to wskaźnik referencyjny stopy procentowej, wykorzystywany między innymi przy kredytach ze zmiennym oprocentowaniem. Dla kredytobiorcy jego znaczenie jest proste i bardzo praktyczne. Jeśli umowa odwołuje się do WIBOR-u, zmiana tego wskaźnika wpływa na wysokość oprocentowania kredytu, a tym samym na wysokość raty. Za wskaźnik WIBOR odpowiedzialna jest GPW Benchmark S.A., działająca pod nadzorem Komisji Nadzoru Finansowego. Oznacza to, że ona wylicza i publikuje aktualną wartość wskaźnika.

WIBOR w praktyce

W kredycie ze zmiennym oprocentowaniem wysokość raty zwykle nie zależy tylko od decyzji banku. Najczęściej oprocentowanie składa się z dwóch elementów, czyli stałej marży oraz zmiennego wskaźnika referencyjnego wskazanego w umowie. Jeżeli jest nim WIBOR, jego wzrost oznacza wyższe odsetki i wyższą ratę, a spadek może przełożyć się na niższy koszt spłaty. Komisja Nadzoru Finansowego zaznacza przy tym, że wysokość rat kredytu jest uzależniona od rynkowych stóp procentowych mierzonych odpowiednim wskaźnikiem referencyjnym.

W praktyce w umowach można spotkać różne odmiany tego wskaźnika, na przykład WIBOR 1M, 3M albo 6M. Oznacza to, że oprocentowanie aktualizuje się w odstępach wskazanych w umowie. Dla klienta ma to znaczenie, bo przy wskaźniku 3M zmiany wartości, a więc i raty mogą być uwzględniane częściej niż przy 6M.

Co kształtuje ratę kredytu?

Na poziom oprocentowania kredytów wpływa także wartość stóp procentowych. Z tego powodu decyzje dotyczące tej kwestii są ważne dla osób spłacających kredyty ze zmiennym oprocentowaniem. Warto przy tym pamiętać, że kredyt ze zmienną stopą może oznaczać zarówno niższe raty w okresie spadku stóp, jak i wyraźny wzrost kosztów, gdy stopy idą w górę. Właśnie dlatego, zanim weźmiemy kredyt, powinniśmy dokładnie sprawdzić, na jakim wskaźniku oparto oprocentowanie, jak często jest ono aktualizowane i jaka jest marża banku. To te elementy decydują o tym, jak bardzo rata może zmieniać się w czasie.

W przypadku kredytu hipotecznego warto uważnie przeanalizować symulacje kosztów i upewnić się, czy domowy budżet poradzi sobie z ratą również wtedy, gdy oprocentowanie wzrośnie. W praktyce liczy się nie tylko wysokość pierwszej raty. Równie ważne jest to, jak bardzo może się ona zmienić w przyszłości. Dlatego przed podpisaniem umowy należy sprawdzić nie tylko marżę i aktualne oprocentowanie, ale też sposób aktualizacji wskaźnika referencyjnego. Dobrze jest też zwrócić uwagę na to, jak bank pokazuje ryzyko wzrostu kosztów kredytu. Przy zobowiązaniu rozłożonym na wiele lat nawet niewielka zmiana oprocentowania może być odczuwalna dla domowego budżetu.

Trzeba pamiętać, że WIBOR nadal obowiązuje i wciąż jest stosowany w wielu umowach, ale w Polsce trwa już proces reformy wskaźników referencyjnych. Zgodnie z aktualnym planem zaakceptowanym przez Komitet Sterujący Narodowej Grupy Roboczej, docelowym następcą WIBOR-u i WIBID-u ma być POLSTR. Zakończenie całego procesu planowane jest na koniec 2027 roku. Oznacza to, że obecni i przyszli kredytobiorcy powinni śledzić nie tylko poziom rat, ale też zmiany w zasadach wyliczania oprocentowania kredytów.